عود فیستول یکی از عوارض شایع بعد از جراحی است. حتی با وجود استفاده از روش درست درمان با توجه به مسیر فیستول و تخصص دکتر جراح فیستول، باز هم خطر بازگشت بیماری پس از مداخله جراحی وجود دارد. بر اساس تجربیات اگر یک جراحی ناموفق با عود مجدد فیستول داشتهاید، احتمال بازگشت بیماری بعد از جراحی دوم حدودا سه برابر افزایش مییابد.
بنابراین ارزیابی دقیق بیمار برای شناسایی علت عود توسط پزشک شروع میشود و سپس با شناسایی آناتومی و نوع بیماری، برنامهریزی برای انتخاب بهترین روش جراحی فیستول انجام میشود.
جراحی فیستول بسته به نوع بیماری و بعد از بررسی محل ایجاد آن میتواند شامل روشهای مختلفی مانند عمل لیزر فیستول، فیستولوتومی، ستون، فلپ آدوانسمنت، پلاگین بیولوژیکی، LIFT و VAAFT شود. اغلب این روشها در بیمارستان انجام میشود و ممکن است به یک روز بستری نیاز داشته باشد. همچنین چندین روز استراحت پس از عمل میتواند در تسریع درمان موثر باشد.
مرتبط: 7 راه عمل جراحی فیستول مقعدی چیست؟
عوارض بعد از عمل فیستول مقعدی
عوارض جراحی فیستول شامل عوارض کوتاه مدت و بلند مدت است. عوارض کوتاه مدت بعد از عمل جراحی ظاهر میشوند و معمولاً در طی مدت کوتاهی نیز از بین میروند این عوارض عبارتند از :
- احتباس ادراری
- خونریزی شدید یا تخلیه از محل جراحی
- تشکیل لخته خون
- احتباس مدفوع
- درد
- عفونت و ترشحات چرکی بعد از عمل فیستول
مرتبط: آیا فیستول باعث سرطان میشود؟
دستهای دیگر از عوارض عمل فیستول ممکن است برای مدت زمان بیشتری بماند و یا هرگز رفع نشود، این عوارض عبارتند از:
- تنگی مقعد
- عود مجدد بیماری
- بی اختیاری روده
عوارض بلند مدت: بر اثر وارد آمدن آسیب به عضله اسفنکتر ایجاد میشود، این عضله مسئولیت باز و بسته نمودن مقعد و کنترل خروج مدفوع و گاز روده را بر عهده دارد. در صورتی که مسیر فیستول از این عضله و یا اطراف آن عبور کند، حین انجام عمل جراحی امکان آسیب به این عضله و در نتیجه بی اختیاری و تنگی مقعد وجود دارد، به خصوص اگر حین عمل قسمتی از عضله قطع شود. البته امکان بروز عوارض جراحی فیستول در زنان و بیماران مبتلا به کرون بیشتر از سایرین است.
درمان فیستول با لیزر تنها راهی است که علاوه بر اینکه عارضه فیستول را بطور قطعی درمان میکند، هیچگونه عوارضی به دنبال ندارد و بصورت سرپایی و در کمتر از یک ساعت انجام میشود.
مطلب مرتبط: برای درمان آبسه مقعدی به چه پزشکی باید مراجعه کنیم؟
علائم بازگشت فیستول بعد از عمل
شناسایی علائم زیر برای تشخیص به موقع عود فیستول، میتواند به شما کمک کند تا فورا به دکتر معالجتان مراجعه کنید:
- ترشحات چرکی بعد از عمل فیستول: این یکی از رایجترین نشانههای عود فیستول است. اگر متوجه شدید بعد از مدتی در محل جراحی فیستول ترشحات چرکی وجود دارد، احتمال بازگشت بیماری زیاد است. همچنین احساس خیس شدن و خارش در ناحیه مقعد خواهید داشت.
- تورم موضعی: فیستول مقعدی عود کننده میتواند باعث تورم دردناک در موضع درمان شود. هنگامی که آن را لمس میکنید، احساس تورم در مقعد خواهید داشت.
- خونریزی حین اجابت مزاج: همچنین عود بیماری بعد از جراحی میتواند باعث خونریزی در حین اجابت مزاج شود. وقتی نگاه میکنید، متوجه وجود خون در مدفوع یا روی دستمال توالت میشوید.
مطلب مرتبط: فیستول مقعدی در کودکان چرا ایجاد می شود؟
چرا فیستول عود میکند؟
درمان فیستول بخصوص اگر پیچیده باشد، کار آسانی نیست و در موارد بسیاری احتمال بازگشت بیماری خصوصا بعد از جراحی وجود دارد. اما برخی از عوامل احتمال عود مجدد فیستول را افزایش میدهند:
- بیماریهای التهابی روده مثل کرون و کولیت
- درمان ناقص و ترمیم نشدن کامل فیستول میتواند باعث تداوم عفونت و تشکیل فیستول جدید شود.
- بهداشت ضعیف میتواند خطر عود فیستول را افزایش دهد.
- بیماریهای زمینهای مانند دیابت یا HIV/AIDS میتوانند سیستم ایمنی بدن را تضعیف کنند و بروز عفونتها را آسان تر کنند.
- ضربه یا آسیب به مقعد و راست روده میتواند منجر به تشکیل فیستول جدید شود.
- برخی از افراد ممکن است به دلیل ساختار ژنتیکی خود مستعد ابتلا به این عارضه باشند و احتمال عود را برای آنها بیشتر میکند.
- مصرف غذاهای حاوی قند، چربی و غذاهای فرآوری شده میتواند در عود فیستول نقش داشته باشد.
مطلب مرتبط: علت عود بواسیر بعد از عمل چیست؟
خطرات احتمالی فیستول مقعدی عود کننده چیست؟
در مورد فیستول مقعدی مکرر، اگر بیمار به موقع تشخیص و درمان نشود، عوارض خطرناک بسیاری برای سلامتی به همراه خواهد داشت:
عفونت جدی: فیستول مقعدی مکرر باعث میشود که زخمهای قدیمی به شدت عفونی شده و بهبودی آنها دشوارتر باشد. اگر عفونت به موقع درمان نشود، منجر به زخم میشود و به پوست اطراف گسترش مییابد.
افزایش تعداد فیستولها: فیستول بزرگ شده به سایر نواحی سالم پوست گسترش مییابد و فیستولهای متعددی را تشکیل میدهد. افزایش فیستول بر عملکرد مقعد تأثیر گذاشته و اجابت مزاج را برای بیمار دشوار میکند.
خطر ابتلا به سرطان رکتوم: بعد از بارگشت مجدد، تعداد فیستولها افزایش مییابد. اگر به موقع درمان نشود، فیستول به نواحی مجاور مانند راست روده و مثانه گسترش مییابد. عدم درمان فیستول برای مدت طولانی، عوارضی مثل سرطان که تهدید کننده زندگی است، به همراه خواهد داشت.
بعد از عمل فیستول چه باید کرد
پس از انجام عمل میتوانید در همان روز اول پس از عمل و یا یک روز بعد از عمل از بیمارستان مرخص شوید. البته بهبودی کامل و درمان زخم فیستول بعد از عمل به چند هفته زمان و طی کردن دوران نقاهت بعد از عمل فیستول نیاز دارد. در این مدت میتوانید با انجام راهکارهایی در خانه، سرعت بهبودی را افزایش دهید و از بازگشت فیستول جلوگیری کنید. برخی از این راهکارها عبارتند از :
- در قدم اول باید به شدت از دستورات پزشک خود پیروی کنید.
- مراقبت از زخم و رعایت بهداشت برای درمان زخم فیستول بعد از عمل لازم است
- نحوه شستشوی زخم فیستول را از پزشک بپرسید و به صورت منظم انجام دهید
- انجام ورزش های منظم و سبک
- مصرف غذاهای غنی از فیبر و مایعات کافی
- استفاده از حمام سیتز
سوالات متداول درباره احتمال بازگشت فیستول بعد از عمل
معمولاً تا 1 الی 2ماه بعد از عمل ترشح چرک و خونابه از محل فیستول طبیعی بوده و اگر طولانی مدت باشد ممکن است نشانه عفونت زخم فیستول باشد.
محل زخم را خشک و تمیز نگه دارید و در صورت امکان هر روز زخم خود را به آرامی با آب گرم بشویید. استفاده از نمک و یا صابون های معطر باعث تحریک زخم خواهد شد.
ترشحات چرکی، التهاب، خشکی پوست و تشکیل بافت اسکار از فیستولوتومی می تواند باعث خارش بعد از عمل شود.
ترشحات زرد رنگ بعد از عمل فیستول معمولاً نشانه عفونت زخم است و اگر یک هفته بعد از عمل کاهش پیدا نکرد و همراه با بوی بد و عفونت و تب بود باید به پزشک مراجعه کنید.
سلام اقای دکتر بعد از گذشت 8 ماه و نیم از عملی که پیش شما انجام دادم دچار بی اختیاری مدفوع شدم یعنی نمیتونم مدفوع خودم را نگه دارم اوایل فکر میکردم درست میشه ولی درست نشد و همینطور جای عملم که به نظر میرسه بافت اسکار باشه برجسته شده مثل یه تیله شده البته بو و درد و تب فعلا ندارم و مقداری ترشح هر روز که از خواب پا میشم حدود یک تا دو قطره میبینم این شرایط باعث شده که دیگه نتونم از ترس بی اختیاری و خجالت سر کار برم و پولی برای درمان ندارم لطفا… Read more »
سلام دوست عزیز
با کلینیک تماس بگیرید تا مشاوران ما راهنمایی کنند: 02188870896
درود من ۱بار عمل فیستول کردم بعد ۳سال دوباره همونجای قبلی عود کرد همون دکتر عمل کرد حالا بعد گذشت دوماه و نیم هنوز ترشح دارم همراه مدفوع خون دارم و بعد از گذشت یکربع بعد از سرویس سوزش دارم تا چند ساعت چکار باید بکنم
سلام دوست عزیز
بعد از عمل فیستول 4 تا 6 هفته ترشحات خفیف طبیعی است اما اگر تشرحات ادامه درا است و همراه با چرک و خون و بوی بد و سوزش است ممکن است نشانه عفونت، بسته نشدن کامل کانال فیستول، باز شدن مجدد مسیر باشد. به احتمال زیاد فیستول شما مستعد برگشت است و کامل خوب نشده است. بهتر است به همان متخصص فیستول مراجعه کنید و از او بخواهید با سونوگرافی اندورکتال یا MRI مسیر مخفی فیستول را پیدا کند
سلام اقای دکتر زارعی به نظر میرسه که عمل فیستول و ابسه من که شما انجام دادید با شکست مواجه شده چون الان بعد از 7 ماه از عمل هم ترشح دارم و هم بعد از اجابت مزاج دچار نشتی مدفوع ابکی شدم و تو قسمتی که بهش ساعت 3 میگن به اندازه یک نخود احساس سفتی میکنم که وقتی فشار میدم یه درد خفیفی داره اولش فکر میکردم بافت اسکار باشه و به مرور نرم میشه ولی نرم نشد و فعلا تب و بو ندارم دیگه امیدی به بهبودی بعد از این همه صبر و مراقبت ندارم و به… Read more »
سلام دوست عزیز
علائم شما ممکن است نشانه این باشد که مسیر جانبی و شاخه جدیدی از فیستول ایجاد شده باشد که به معنی قابل درمان نبودن نیست و این فقط مراحل درمان است و به معنی پایان زندگی نیست. لطفا با کلینیک تماس بگیرید 02188870896
سلام من5سال پیش عمل کردم عملم طوری بود که بخیه کردندازیک سانت بالاترازمقعدبه اندازه پنج سانت روبه بالابریدندوبخیه کردند والان بیشتر اوقات عفونت بی رنگ بومیادنشانه چیست؟
سلام دوست عزیز
ممکن است فیستول شما ناقص درمان شده و یا مسیر فیستول کامل بسته نشده و یا مجدد فعال شده است. برای تشخیص دقیق تر لازم است ام آر آی انجام شود. بهتر است با جراح معالج خودتان مشورت نمایید
باسلام. من سه روزه عمل آبسه مقعدی و فیستول با روش بیحسی و برش با تیغ جراحی ولیزر انجام دادم. بعد از اجابت مزاج وشستشو بلافاصله تو لگن آب گرم با مقدارکمی بتادین میشینم و بعد از شستشو زخم را پماد جنتامایسین میزنم پانسمان میکنم.زمان اجابت مزاج کمی خون دیدم وروی پانسمان کمی خون و ترشح هستش، میخاستم بپرسم 1 آیا این خون و ترشح طبیعی و تا کی ادامه باید داشته باشه و2 روش شستشوی من صحیح هست و تا چند روز بعداز عمل باید انجام بشه. متشکرم
سلام دوست عزیز بعد از عمل فیستول معمولاً تا حدود دو هفته کمی ترشح و خون طبیعی است و باید به مرور زمان کمتر شود. اگر همراه با بوی بد و چرک زرد است و یا تب دارید ممکن است نشانه عود عفونت باشد. روش شستشو هم درست است و از بتادین نباید زیاد استفاده کرد ممکن است روند ترمیم را کندتر کند. شستشو با آب گرم باید تا دو سه هفته بعد از عمل و قطع ترشحات ادامه پیدا کند تا زخم کامل بسته شود. بعد از دو هفته معمولاً جراح معاینه بعدی را انجام می دهد تا روند… Read more »
سلام اقای دکتر
من شش ماه و نیم پیش در کلینیک شما عمل لیزری ابسه و فیستول نعل اسبی را انجام داده بودم وهنوز یعد از اجابت مزاج چند قطره ترشح زرد رنگ دارم بدون بو و درد و تب .
علتش چی میتونه باشه؟
ایا هنوز طبیعی به حساب میاد یا اینکه عود کرده؟
و اگر عود کرده باشه باید چیکار کرد؟
سلام دوست عزیز
ترشح کم و بدون درد و بو و تب که به مرور زمان کمتر میشود طبیعی است و نشانه عود نیست. برای اطمینان بیشتر با کلینیک تماس بگیرید برای ویزیت مجدد مراجعه کنید تا بررسی شود که مسیر زخم فیستول کاملاً بسته شده است یا نه
سلام من ۸ روز پیش عمل فیستول با لیزر انجام دادم وتمام دستورات پزشک را انجام دادم وقتی شکمم کار میکنه درد زیادی دارم احساس میکنم دردم مثل قبله و بیرون زدگی دارم آیا طبیعیه ؟؟
سلام دوست عزیز
عمل فیستول حتی اگر با لیزر و روش کم تهاجمی تر هم انجام شود معمولاً برای ترمیم و بهبودی کامل چند هفته زمان نیاز دارد. علائمی که گفتید می تواند طبیعی باشد اما اگر با درد شدید، ترشح با بوی بد و خونریزی شدید همراه است طبیعی نیست.
سلام من یک فیستول ۱۱ سانتی داشتم که ۵ روز پیش لیزرش کردم از دیشب از داخل مقعد احتمالا همون جایی که با لیزر مسدود شده درد شدید دارم جوری که بیضه هام خیلی درد میکنه من هر روز دوبار و هر بار به مدت نیم ساعت تو وان آب گرم میشینم و داروهامو به موقع میخورم آیا ممکنه اون قسمت داخل مقعد دوباره باز شده باشه و عفونت کرده باشه آخه بعد از اجابت مزاج و شستشوی مقعد انگشتمو با لیدوکائین با آرامی داخل مقعد میکنم تا باقیمانده مدفوع رو پاک کنم
سلام دوست عزیز
5 روز بعد از لیزر فیستول هنوز درد داخل مقعد به دلیل ترمیم زخم است و طبیعی است مخصوصا بعد از اجابت مزاج. اینکه درد به بیضه ها زده ممکن است نشانه التهاب و تحریک اعصاب لگنی باشد. اگر به جز درد ترشح چرکی و بدبو و تب هم دارید احتمال عفونت هست. وارد کردن انگشت به داخل مقعد ممکن است باعث آسیب بیشتر به زخم در حال ترمیم شود. در صورت ادامه و تشدید درد بهتر است با جراح معالج خودتان مشورت نمایید
سلام وخسته نباشید من چهار ماه است که عمل فیستول وهموریید کردم ولی هنوز بعد از اجابت مزاج بعد از یک ربع درد دارم وتا دو سه ساعت درد ادامه داره میشه بهم توضیح بدید ممنون
سلام دوست عزیز درد طولانی بعد از اجابت مزاج با گذشت 4 ماه بعد از جراحی غیرمعمول است و نیاز به معاینه توسط جراح معالج دارد. ممکن است روند ترمیم زخم به کندی پیش رفته باشد یا اسکار و جای زخم باعث اسپاسم عضله اسفنکتر مقعد و انقباض دردناک شود. اگر ترشح یا التهاب هم دارید ممکن است به دلیل عفونت و باقی ماندن مسیر فیستول باشد. ممکن است بعد از جراحی به دلیل یبوست شقاق ایجاد شده باشد. بعد از اجابت مزاج 15 دقیقه داخل لگن آب گرم بنشینید و از پمادهای ترمیم کننده مثل نیفیدیپین یا دیلتیازم موضعی… Read more »
سلام عصر بخیر من یک بار عمل شدم گفتند ابسه بوده و دفعه دوم عمل شدم به فاصله ۴ ماه گفت فیستول بوده و بعد از۱۵ روز بعد هم دوباره اتاق عمل رفتم ولی متاسفانه بعد لز کذشت یک سال و نیم دوباره عود کرد یک فییاوب دو فیستول شد دکتر کفتند باهاش مدارا کن ترشح دارم گفتن عمل دوباره بی اختیاری مدفوع رو به دنبال داره. میخواستم ازتون بپرسم چه گاری باید بکنم
سلام دوست عزیز درمان فیستولی که چندبار عود می کند سخت تر است و با خطر بی اختیاری همراه است. اگر فیستول به طور کامل برداشته یا ترمیم نشود امکان عود وجود دارد . بیماری های زمینه ای مثل کرون کولیت یا دیابت هم ممکن است باعث عود مجدد شود. برای بررسی دقیق تر مسیرهای پنهان فیستول باید MRI لگن یا سونوگرافی اندوآنال انجام شود. با توجه به پیچیدگی وضعیت شما بهتر است با یک فوق تخصص و جراح کولورکتال با تجربه مشورت نمایید و ویزیت شوید تا درمان نهایی مشخص شود. برای تعیین نوبت ویزیت با کلینیک تماس بگیرید:… Read more »