علل ایجاد بیماری فیستول مقعدی و علائم و نحوه تشخیص این بیماری

علل ایجاد بیماری فیستول مقعدی و علائم و نحوه تشخیص این بیماری

فیلم فیستول مقعدی

.برای آشنایی با علت ایجاد فیستول و روش‌های درمان این عارضه ویدئو زیر را مشاهده کنید

فیستول مقعدی چیست؟

فیستول یکی از بیماری های مقعدی حاد و دردناکی است که به ایجاد مجرایی غیر طبیعی میان دو بافت از بدن اطلاق می شود و می‌تواند بافت‌های مختلفی از بدن را به یکدیگر متصل نماید. فیستول مقعدی (anal fistula) یکی از انواع فیستول هایی است که می تواند در بدن ایجاد گردد در اثر این بیماری مجرایی بر روی سطح پوست اطراف مقعد ایجاد می‌شود که معمولاً یک طرف دیگر این مجرا به روده بزرگ راه دارد. جهت درمان فیستول باید اقدامات لازم فورا انجام شود.

رابطه فیستول و آبسه مقعدی

غدد بسیاری در اطراف ناحیه مقعد وجود دارند، وظیفه این غدد ترشح موادی به داخل روده می باشد و بسته به نوع موادی که تولید می کنند می توانند نقش های مختلفی در سلامت بدن داشته باشند. دهانه این غدد به داخل روده باز می شود اگر به هر دلیلی این دهانه غدد مسدود شوند، غده ها دچار عفونت شده و آبسه مقعدی رخ می دهد.

در صورتی که آبسه مقعدی درمان نشود، میزان عفونت آن شدت یافته و به سطح پوست نیز راه پیدا می‌کند، در واقع می‌توان گفت زمانی که عفونت این غدد به سطح پوست اطراف مقعد راه پیدا می‌کند، مجرایی ایجاد می‌شود، که فیستول مقعدی نام دارد. در نتیجه این عارضه به دنبال آبسه مقعدی رخ میدهد اما تبدیل آبسه به این عارضه همیشگی نیست بلکه می توان گفت در حدود 50% موارد مبتلایان به آبسه، به فیستول مقعدی نیز مبتلا می شوند.

 

علل ایجاد بیماری فیستول مقعدی

آبسه و فیستول

مهمترین علت ایجاد این بیماری، ابتلا به آبسه می باشد. البته این بیماری در صورتی که درمان آبسه ناقص باشد روی میدهد. یعنی تا زمانی که عفونت ایجاد شده ناشی از آبسه بطور کلی درمان نشود، خطر ابتلا به این بیماری همچنان وجود دارد. از سایر علل کمتر شایع بروز این بیماری می توانیم به این موارد اشاره کنیم :

  • بیماری کرون (بیماری التهابی روده)
  • بیماری دیورتیکولیت ( عفونت کیسه های کوچک روده )
  • هیدرآدنیت چرکی (نوعی بیماری پوستی که موجب عفونت غدد عرق شده و آبسه را به همراه دارد.)
  • عوارض جراحی در نزدیکی مقعد
  • سرطان رکتوم
  • ضربه و تروما ( ضربه می تواند باعث تغییر شکل سلولی شده و زخم و آسیب به بافت را به همراه داشته باشد.)
  • سل
  • بیماری های جنسی یا همان عفونت های منتقله از راه برقراری ارتباط جنسی ( مثل بیماری های سیفلیس و کلامیدیا)
  • HIV

علائم و نشانه های فیستول آنال (مقعدی)

علائم فیستول

مجرای ایجاد شده ناشی از فیستول باعث می‌شود، عفونت های روده ای به زیر سطح پوست نفوذ کرده و بیمار هرچند مدت یکبار عفونت، ترشح و آبسه در محل عارضه را تجربه نماید. نشانه های معمول آبسه شامل درد آنورکتال، ورم، سلولیت اطراف مقعد (قرمزی پوست) و تب می باشد و بعضی اوقات هم خونریزی مقعد، علائم ادراری مانند ادرار دردناک و ترشح ماده ای بدبو و چرکی از مقعد مشاهده می‌شود. بیمارانی که دچار این مشکل هستند معمولا سابقه آبسه مقعدی داشته اند و از علائمی مانند درد آنورکتال، تخلیه پوست اطراف مقعد، خارش و بعضی مواقع خونریزی رنج می‌برند. از سایر نشانه های آبسه مقعدی می توانیم به این موارد اشاره کنیم :

  • تغییر رنگ پوست در اطراف ناحیه آبسه
  • درد همزمان با دفع مدفوع یا پس از آن
  • وجود یک برجستگی سفت و دردناک
  • خارش مقعد

آزمایشات و نحوه تشخیص بیماری فیستول

معاینه جسمی همراه با بررسی سابقه دقیق بیمار از لحاظ علائم آنورکتالی ضروری هستند. نشانه هایی از قبیل تب، قرمزی، ورم و نرمی حاکی از آبسه می باشند. ضمنا هرچند اکثر آبسه ها روی پوست بیرونی مقعد قابل مشاهده اند ولی باید خاطرنشان کرد در بعضی موارد به غیر از درد مقعد هیچ نشانه  ظاهری وجود ندارد. همچنین انواع فیستول بسته به محلی که ایجاد می شود متفاوت است و ممکن است علائم گوناگونی ایجاد کند.

در آزمایش فیستول مقعدی، بخش خارجی که مدفوع یا خون از آن خارج میشود قابل رویت است و بافت متورم در بخش خارجی دال بر فیستول رسیده و کامل است ولی در بعضی مواقع این عارضه خود بخود بسته می شود و تخلیه متناوب میشود که در این حالت تشخیص آن در زمان معاینه مشکل میشود.

اکثر آبسه ها و فیستول‌های مقعدی براساس معاینه ی پزشکی تشخیص داده می شوند ولی بعضی اوقات مطالعات بیشتری لازم است. امروزه برای تشخیص آبسه های عمیق و نعلی و مشاهده شیار فیستول از سونوگرافی اندوآنال دو بعدی و سه بعدی استفاده می‌شود. در این حالت برای دقت بیشتر به مسیر فیستول آب اکسیژنه تزریق میشود. سی تی اسکن هم برای بیمارانی که دچار عفونت حاد شده اند یا مشکلات پزشکی دیگری با علائم مشابه دارند (مثل بیماری کرون) راه حل مناسبی است. ام آر آی هم دقت بالای ۹۰ درصدی دارد تا شیار این بیماری مشخص شود. همچنین در مواردی ممکن است پزشک انجام کونولوسکوپی را تجویز نماید که در این صورت از یک لوله انعطاف پذیر دارای دوربین و متصل به مانیتور برای مشاهده روده استفاده می شود.

روش‌های پیشگیری از فیستول مقعدی

راه پیشگیری دقیقی برای درمان فیستول وجود ندارد اما با توجه به اینکه مهمترین علت بروز این عارضه، ایجاد آبسه می باشد می توان با راهکارهایی از بروز آبسه پیشگیری نمود. رعایت رژیم غذایی سالم خطر ابتلا به یبوست و اسهال مزمن را کاهش داده و از بروز آبسه جلوگیری می‌کند. به علاوه رعایت بهداشت فردی و پرهیز از برقراری رابطه جنسی مقعدی امکان انتقال آلودگی و عفونت را به شدت کاهش می‌دهد. پس به طور کلی می توان گفت تنها راه پیشگیری از فیستول مقعدی اولاً جلوگیری از ابتلا به آبسه و دوماً درمان کامل و سریع آبسه در صورت ابتلا به آن می‌باشد.

نحوه درمان فیستول

اولین راهکار درمان بیماری هایی عفونی مانند فیستول مصرف داروهای آنتی بیوتیک است. برای درمان قطعی این بیماری از راهکارهای تهاجمی تری مثل جراحی استفاده می‌شود. در واقع می‌توان گفت در گذشته تنها راهکاری که برای درمان فیستول استفاده می‌شد، انجام جراحی بود که به روش های مختلفی انجام می پذیرفت اما جراحی می توانست صدمات جبران ناپذیری را به عضله اسفنکتر وارد نماید که بی اختیاری مدفوع را به همراه داشت، در نتیجه می توان گفت انجام جراحی به طور کامل منسوخ شده است.

امروزه برای درمان این بیماری از روش های مدرن و بی دردسر تری مانند لیزر استفاده می شود. لیزر بدون ایجاد درد و خونریزی و در کمترین زمان ممکن این بیماری را درمان نموده و از نظر هزینه های درمان نیز به صرفه تر است. به علاوه انجام لیزر امکان ابتلا به سایر عفونت ها را کاهش داده و چون آسیبی به عضله اسفنکتر وارد نمیشود، بیمار دچار بی اختیاری نخواهد شد. درمان فیستول با لیزر احتمال عود بیماری را به شدت کاهش می دهد.

clinic-colorectal1

پذیرش: از شنبه تا چهارشنبه فقط با تعیین وقت قبلی

لطفا از طریق تلفن یا فرم تعیین وقت اینترنتی نسبت به گرفتن وقت اقدام نمائید.
با تشکر.

۰۲۱-۸۸۸۷۰۸۹۶ ۰۹۱۹۴۶۹۶۱۷۸

پاسخگویی همه روزه از ساعت ۹ تا ۲۲ حتی روزهای تعطیل

آدرس: تهران، میدان ونک، خ ملاصدرا، خ پردیس شرقی، ساختمان پردیسان، پلاک 14، طبقه 5
Notify of
مسعود

باعرض سلام
یه سوال داشتم خدمتتان من در حال حاضر فیستول دارم ونمیدانم جراحی کنم یا لیزر از چند تا دکتر پرسیدم میگن باید عمل کنی چون تو لیزر کامل تخلیه نمیشه و اون موها باقی می ماند وبعد دوباره اود میکند و مشکل ساز میشود ولی در عمل جراحی کامل تخلیه میشود لطفا راهنمایی بفرمایید.
باتشکر

احمد

با سلام
بنده 3 سالی هست که با نظر دکتر ها دچار فیستول مقعدی شده ام
ولی از ترس بی اختیاری مدفوع که احتمال داره بعد از عمل دچار ان شوم از عمل امتناع کرده ام
ایا با لیزر هم احتمال این اتفاق هست
و ایا بعد از عمل با لیزر نیاز به بستری شده هم هست
با تشکر فراوان

ندا

سلام جناب دکتر خسته نباشید. من در قسمت مقعد گاهی خونریزی دارم و هنگام دفع دردی در این ناحیه دارم که تحملش سخت است.چند روز پیش هم ترشح زردرنگی از مقعد خارج شد میخواستم ببینم علت ان چیست با تشکر

حمید رضا

با سلام خدمت اقای دکتر خواهشا جواب دهید من 25 سال دارم بنده پارسال عمل آبسه پری انال کردم که بعد از چند ماه منجر به فیستول شد که عمل فیستول هم انجام دادم بعد از آن عمل پزشک مربوطه یک نخ را برایم قرار دادند و گفتند با کشیدن این نخ سعی کن آن را خارج کنی تا مسیر فیستول قطع شود (3 ماه درد زیادی بابت خارج شدن نخ کشیدم) بعد از خارج شدن نخ و بسته شده زخم چند هفته ای ترشحات زرد رنگ قطع شد ولی مجددا شروع شد ولی خیلی میزانش کم بود که خود… Read more »

حمید

سلام
من دو سالی میشه فیستول دارم.دکتر تایید کرده اما گفته بعد از عمل احتمال بی اختیاری مدفوع رو داری
ایا با لیزر هم همین مشکل احتمال داره پیش بیاد
ممنونم

محمد علی

با عرض سلام.من حدود 3 ماه فیستول عمل کردم.قسمت جراحی شده که با دست لمس میکنم حالت سفتی داره ولی برآمدگی نداره.ایا این طبیعیه؟به طور کلی چند درصد احتمال عود وجود دارد؟

سارا

سلام، من مرداد سال 94 عمل ابسه انال به صورت سرپايي انجام دادم، حدود دو ماه درمان انجام شد. اکنون در مهر سال 95 باز همان مشکل از همان ناحيه ايجاد شده و عمل را به صورت بيهوشي کامل انجام دادم. طبق نتيجه ام ار اي دکترم گفتتن که فيستول هستش. از چه راهي بايد درمان کنم که ديگه تکرار نشود?? ايا درمان قطعي براي اين بيماري وجود دارد?
با تشکر

لیلا

سلام خسته نباشید من تقریبا یک ماهه ک عمل فیستول انجام دادم الان دوروزه ک یه حالت گوشت اضافه ب اندازه یه لدبیا درقسمت مقعدم زده بیرون ب نظرتون باید دوباره عمل بشم؟

رضا

بنده با توجه به توضیحات سایتتون دچار آبسه مقعدی شدم و می خوام برای معاینه وقت بگیرم. ممنون میشم که هماهنگی رو برای بعد از ظهر و ساعت 6 به بعد طرف همین یکی دو هفته انجام بدید

هوشنگ

اینجانب بیمار سیروز کبدی هستم و دارای پلاکت 60000هستم وبعد از عمل ابسه فیستول شده ام