آیا بواسیر ارثی، واگیردار و قابل انتقال است؟

بواسیر یا هموروئید، رگ‌های متورم در قسمت تحتانی رکتوم و مقعد هستند. بواسیر خارجی در زیر پوست اطراف مقعد قرار دارد. بواسیر داخلی در رکتوم قرار دارد. حدود ۷۵ درصد از بزرگسالان به صورت دوره‌ای بواسیر دارند. بواسیر مسری و قابل انتقال نیست اما ممکن است به ژنتیک و ارث مربوط باشد یعنی اگر در خانواده شما فردی به بواسیر مبتلا باشد احتمال ابتلای شما بیشتر است.

روش های خانگی و دارویی برای درمان فوری بواسیر

حتی اگر یک مؤلفه ارثی وجود داشته باشد، سبک زندگی نقش مهمی در ایجاد یا عدم ایجاد بواسیر دارد. عادات کم‌تحرکی، یبوست مزمن، مصرف کم فیبر و زور زدن مکرر هنگام اجابت مزاج، همگی به طور قابل توجهی در تشکیل بواسیر نقش دارند. این عوامل محیطی اغلب با استعداد ژنتیکی شما در تعامل هستند و احتمال عود بیماری را افزایش می‌دهند.

طبق گفته mayoclinic:

If you have bleeding during bowel movements or you have hemorrhoids that don’t improve after a week of home care, talk with a healthcare professional.

اگر هنگام اجابت مزاج خونریزی دارید یا بواسیر دارید که پس از یک هفته با روش های خانگی بهبود نمی‌یابد، باید با یک متخصص جراح عمومی صحبت کنید.

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/hemorrhoids/symptoms-causes/syc-20360268

برای افراد مبتلا به بواسیر، کنجکاوی در مورد نحوه ابتلا به آن یک مورد شایع است. سوالاتی که ممکن است پیش بیاید این است: “آیا بواسیر واگیردار است؟” و “آیا می‌توانم آن را به شخص دیگری منتقل کنم؟” یا اینکه آیا بواسیر ارثی است؟

آیا بواسیر واگیردار است؟

خیر، بواسیر مسری و قابل انتقال نیست. از طریق هیچ نوع تماسی، از جمله رابطه جنسی، به افراد دیگر منتقل نمی‌شود. در واقع این بیماری هیچ گونه عامل عفونی یا ویروسی قابل انتقالی ندارد و از فردی به فرد دیگر منتقل نمی شود.

However, symptoms of hemorrhoids can be similar to those of other conditions, some of which are contagious (such as genital warts). It’s important to get an accurate diagnosis when experiencing symptoms of hemorrhoids.

با این حال، علائم بواسیر می‌تواند شبیه به علائم سایر بیماری‌ها باشد که برخی از آنها مسری هستند (مانند زگیل تناسلی). تشخیص دقیق هنگام بروز علائم بواسیر بسیار مهم است.

https://www.verywellhealth.com/hemorrhoids-contagious-5218000

آیا بواسیر ارثی است؟

پاسخ کوتاه بله است: ژنتیک می‌تواند در ایجاد بواسیر نقش داشته باشد و در صورت وجود بواسیر در خانواده، خطر ابتلا را افزایش دهد. اگرچه عوامل ارثی نقش دارد، اما توجه به این نکته مهم است که انتخاب سبک زندگی، رژیم غذایی، یبوست، زور زدن و سطح فعالیت بدنی نیز نقش مهمی ایفا می‌کند.

آیا ارتباط ژنتیکی وجود دارد؟

شواهد فزاینده‌ای وجود دارد که نشان می‌دهد ژنتیک ممکن است بر احتمال ابتلا به بواسیر تأثیر بگذارد. در حالی که تحقیقات ژن قطعی مسئول را مشخص نکرده است، آنچه واضح است این است که برخی ویژگی‌هایی که می‌توانند خطر بواسیر را افزایش دهند، اغلب در خانواده‌ها ارثی هستند.

به عنوان مثال، استعداد ژنتیکی برای دیواره‌های ضعیف رگ یا پشتیبانی ضعیف بافت همبند ممکن است احتمال تورم رگ‌های بواسیری را بیشتر کند. اگر والدین یا خواهر و برادر شما بواسیر داشته‌اند، ممکن است شما نیز مستعدتر باشید.

افرادی که به طور ارثی مستعد یبوست یا کندی حرکات دستگاه گوارش هستند، ممکن است به دلیل زور زدن مکرر، بیشتر مستعد ابتلا به بواسیر باشند.

چگونه ژنتیک با سایر عوامل خطر تعامل دارد

در حالی که ژنتیک می‌تواند اسلحه را پر کند، سبک زندگی و عوامل محیطی اغلب ماشه را می‌کشند. استعداد ارثی برای ابتلا به بواسیر تضمین نمی‌کند که شما به آن مبتلا خواهید شد، اما وقتی با این عوامل مشترک ترکیب شود، خطر ابتلا را افزایش می‌دهد:

رژیم غذایی کم فیبر

رژیم‌ غذایی کم فیبر (مثلاً فست فود) باعث یبوست شده و فشار بر رگ‌های ضعیف ژنتیکی را بدتر می‌کند. مدفوع سفت و زور زدن، استعداد ژنتیکی را به بواسیر تبدیل می‌کند.

سبک زندگی بی‌تحرک

نشستن طولانی مدت و تحرک کم، فشار روی لگن را افزایش می‌دهد و رگ‌های آسیب‌پذیر را تحت فشار قرار می‌دهد. گردش خون ضعیف ناشی از عدم فعالیت، ضعف‌های ژنتیکی رگ‌ها را تشدید می‌کند و باعث بواسیر می‌شود. در نتیجه افرادی که مدام پشت میز می‌نشینند با خطرات بیشتری روبرو هستند.

کم آبی بدن

مصرف ناکافی آب، مدفوع را سفت می‌کند، زور زدن و فشار وریدی را افزایش می‌دهد. وابستگی به نوشیدنی‌های کافئین‌دار می‌تواند کم‌آبی بدن را بدتر کند.

بارداری و زایمان

بارداری فشار روی لگن را افزایش می‌دهد و تغییرات هورمونی رگ‌ها را ضعیف می‌کند، همچنین زور زدن هنگام زایمان می‌تواند باعث ایجاد بواسیر شود. شکنندگی ژنتیکی رگ‌ها، بواسیر مرتبط با بارداری را محتمل‌تر و شدیدتر می‌کند.

چاقی و استرس مزمن

اضافه وزن فشار شکمی را افزایش می‌دهد و استرس، هضم را مختل می‌کند، که هر دو باعث تشدید بواسیر می‌شوند. سبک زندگی شهری با استرس بالا و افزایش وزن همراه است و خطرات ارثی را تقویت می‌کند.

اگرچه ژن‌ها زمینه را ایجاد می‌کنند، اما انتخاب‌های روزانه تعیین می‌کنند که آیا بواسیر ظاهر می‌شود یا خفته می‌ماند؟ این عوامل رگ‌های مستعد ژنتیکی را تحت فشار قرار می‌دهند و باعث تسریع در ایجاد بواسیر می‌شوند.

راهکارهای پیشگیری از بواسیر ارثی

اقدامات پیشگیرانه می‌تواند خطر ابتلا را به میزان قابل توجهی کاهش دهد یا از بدتر شدن علائم جلوگیری کند. چه باید کرد؟

• رژیم غذایی پرفیبر : روزانه ۲۵ تا ۳۰ گرم فیبر را با غذاهایی مانند جو دوسر، سیب، اسفناج، عدس و غلات کامل مصرف کنید.
• هیدراته بمانید: آب مدفوع را نرم نگه می‌دارد، از یبوست جلوگیری می‌کند و فشار را کاهش می‌دهد. روزانه ۸ تا ۱۰ لیوان آب بنوشید.
• مرتب ورزش کنید: فعالیت بدنی گردش خون را بهبود می‌بخشد، عضلات لگن را تقویت می‌کند و از یبوست جلوگیری می‌کند و با ضعف‌های ارثی رگ‌ها مقابله می‌کند. تمرینات کگل را امتحان کنید.

🔔اگر بواسیر یا بیماری‌های مرتبط (مثلاً سندرم روده تحریک‌پذیر، یبوست) در خانواده شما سابقه دارد، معاینات سالانه روده بزرگ را انجام دهید.

درمان بواسیر ارثی

برای افرادی که بواسیر ارثی دارند، به ویژه موارد درجه 3 و 4، ممکن است نیاز به مداخله پزشکی باشد. درمان بواسیر با لیزر یک راه حل ایمن و موثر است، به ویژه برای بیمارانی که سابقه خانوادگی بواسیر دارند:

یک پرتو لیزر متمرکز که دقیقاً روی بافت آسیب دیده هدف قرار می‌گیرد، حجم آن را کاهش می‌دهد یا آن را برمی‌دارد و همزمان رگ‌های خونی مجاور را می‌بندد، در نتیجه خونریزی و ناراحتی را کاهش می‌دهد. این عمل بیست تا سی دقیقه طول می‌کشد و می‌تواند تحت بی‌حسی موضعی انجام شود.

چرا لیزر برای بواسیر ارثی موثر است

• کم تهاجمی: از آنجایی که رگ‌ها از نظر ژنتیکی نازک هستند، حفظ بافت اطراف، تروما را محدود کرده و بهبودی را سرعت می‌بخشد.
• بهبودی سریع: بازگشت به فعالیت‌های عادی در عرض ۳ تا ۵ روز، مناسب برای سبک زندگی پرمشغله
• عود کم: احتمال عود مجدد بواسیر در روش لیزر درمانی نسبت به سایر روش های درمان کمتر است.

گزینه‌های غیرجراحی

برای درمان بواسیر ارثی خفیف‌تر، پزشک ممکن است موارد زیر را پیشنهاد کند:

• حمام نشیمن: برای کاهش تورم و ناراحتی در آب گرم (10 تا 15 دقیقه، 2 تا 3 بار در روز) غوطه‌ور شوید.
• پماد و کرم‌های موضعی: پماد هیدروکورتیزون یا لیدوکائین برای تسکین کوتاه مدت خارش یا درد. پماد آنتی هموروئید یا شیاف آنتی هموروئید
• مکمل‌های فیبر: پوسته اسفرزه برای کنترل یبوست.

بیشتر بخوانید: بهترین قرص برای بواسیر+ قویترین داروی هموروئید

سوالات متداول در مورد بواسیر ارثی