بی اشتهایی یک اختلال خوردن و یک بیماری جدی سلامت روان است. افراد مبتلا به این اختلال سعی میکنند با نخوردن غذای کافی یا ورزش زیاد یا هر دو، وزن خود را تا حد امکان پایین نگه دارند. همچنین ممکن است فرد در طول روز اشتهای کافی برای خوردن وعده های غذایی را نداشته باشد. این عارضه اگر برای مدت کوتاه ایجاد شود مشکلی ایجاد نمی کند، اما طولانی شدن آن می تواند منجر به بروز مشکلات سلامتی شود.
مردان و زنان در هر سنی ممکن است به بی اشتهایی مبتلا شوند، اما این عارضه در زنان جوان شایعتر است و معمولاً در اواسط نوجوانی شروع میشود.
بی اشتهایی یا احساس سیری چیست؟
داشتن احساس سیری و بی اشتهایی بعد از خوردن یک وعده غذایی کاملا طبیعی است، اما داشتن چنین حالتی در کل روز می تواند نشان دهنده یک بیماری باشد. افرادی که دچار بی اشتهایی می شوند، میلی به خوردن وعده های مختلف غذایی یا غذا خوردن در جمع ندارند.
اختلال سیری زودرس به مرور زمان می تواند باعث کاهش وزن و لاغری بیش از حد و خجالت افراد از حضور در اجتماع شود. با اینکه بروز بی اشتهایی در زنان شایع تر است، اما ممکن است هر فردی از هر نژاد و جنسیتی به آن دچار شود.
علت
دلایل گوناگونی می توانند باعث بی اشتهایی و کاهش میل به غذا شوند و این عوامل در کودکان و بزرگسالان متفاوت هستند. دلایل بی اشتهایی معمولا در دو دسته فیزیولوژیک و دارویی یا پزشکی قرار می گیرند. رایج ترین دلایل کاهش اشتها شامل موارد زیر است:
- حالت های روانی و احساسات منفی مثل افسردگی و اضطراب یا حتی هیجان و شاید زیاد
- تغییرات هورمونی و بارداری
- بیماری های زمینه ای مثل نارسایی کبد، کلیه و نارسایی قلبی هم می تواند منجر به بروز بی اشتهایی شود
- مصرف برخی داروهای خاص مثل مسکنها، برخی آنتیبیوتیکها، انجام ایمونوتراپی، انجام شیمی درمانی ویا رادیو درمانی
- ابتلا به برخی بیماری های ویروسی یا عفونی مثل آنفولانزا، سرماخوردگی و عفونت های تنفسی
- ابتلا به بیماری های گوارشی مثل سندروم روده تحریک پذیر، رفلاکس معده، التهاب معده و گاستریت، زخم یا میکروب معده و یبوست طولانی و مزمن
- ابتلا به انواع سرطان ها
- داشتن اعتیاد به مخدر هایی مثل هروئین، کدئین و کوکائین
چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟
اگر مدت زمانی که دچار بی اشتهایی و سیری زودرس شده اید طولانی شود، باید برای تشخیص علت دقیق و درمان این اختلال به پزشک و درمانگر مراجعه کنید. در مراحل ابتدایی پزشک شرح حال بیمار را بررسی کرده و سپس معاینات بالینی انجام میدهد.
اگر پزشک به بیماری دیگری مشکوک نشود معمولا در مرحله اول معاینات برای بررسی بیماری های گوارشی انجام می شود. با توجه به سایر علائمی که بیمار مشاهده می کند، ممکن است نیاز به انجام آزمایشاتی مثل آندوسکوپی، سیگموئیدوسکوپی، آزمایش خون و مدفوع و غیره هم باشد.
درمان بی اشتهایی
قبل از اقدام به درمان بی اشتهایی، باید دلایل اصلی این عارضه مشخص شود. اما رایج ترین روش های درمان بی اشتهایی و سیری زودرس به شرح زیر است:
درمان خانگی
بهترین راه مقابله و درمان بی اشتهایی در کودکان و بزرگسالان، تقسیم وعده های غذایی سنگین به چندین وعده کوچک در طی روز است. البته این روش زمانی کاربرد دارد که بیماری یا علل زمینه ای دیگر عامل این اختلال نباشد.
توصیه می شود در وعده های غذایی کوچک غذاهایی که کالری و پروتئین بدن را تامین می کنند استفاده شود. همچنین مقدار کافی فیبر و مایعات هم برای پیشگیری از یبوست باید مصرف شود.
مصرف مکمل های افزایش اشتها
مصرف برخی از مکمل ها می تواند به افزایش اشتها کمک کند که در ادامه برخی از آنها را معرفی میکنیم. البته توصیه میکنیم تا حد امکان از مکمل استفاده نکنید.
- مصرف مکمل های آهن و زینک و مولتی ویتامین
- قرص گیاهی مخمر آبجو (زیر نظر پزشک)
- شربت سان استول
جلسات مشاوره یا مصرف دارو
اگر مشکلات اضطراب یا افسردگی باعث بی اشتهایی شده، کمک گرفتن از یک روان درمانگر و مصرف داروهای ضد افسردگی می تواند به بهبود این عارضه کمک کند.
همچنین اگه بی اشتهایی به دنبال مصرف یک داروی خاص اتفاق افتاده، پزشک تغییراتی در دستور مصرف آن خواهد داد.
عوارض
پر واضح است که عدم مصرف کافی مواد غذایی و پروتئینی عوارض زیادی به دنبال دارد. بخشی از شایع ترین عوارض بی اشتهایی به شرح زیر است:
سلام خسته نباشین،من هیچ میلی ب غذاندارم،ولی بااین وجود به زورکمی میخورم،ولی خیلی زودسیرمیشم وبعدش تاچنددیقه دلم ی جوری میشه،،ممنون میشم مشاوره بدین🙏
سلام دوست عزیز
احساس بی میلی و بی اشتهایی ممکن است به دلیل مشکلات معده مثل ورم و التهاب، زخم معده یا افسردگی و اضطراب و یا سوء هاضمه عصبی باشد. برای انجام آزمایشات لازم باید به متخصص گوارش مراجعه کنید
اشتها نداره چیزی بخوره بی حالم هست
سلام دختر من ۱۰ سالشه امروز اومدم از مدرسه بیارمش خونه خیلی بی حال بود تازه خوراکیشم نخورده بو بعد میگه دلم یه جوریه لطفا راهنمایی کنید چیکار کنم خوب بشه؟
سلام دوست عزیز
باید بررسی کنید که تب، دل درد، تهوع یا استفراغ هم دارد یا نه؟ ادرار و مدفوع طبیعی است؟ دلایل احتمالی ممکن است عفونت ویروسی معده، افت قند خون و یا یبوست باشد. استراحت کند. آب و مایعات بدهید. برنج ساده و نان خشک بخورد. دمای بدن را اندازه بگیرید و اگر بیشتر از 38 درجه با خشکی دهان و کم آبی بدن همراه بود باید سریع به پزشک مراجعه کنید.
سلام دختر من ۱۷ سالشه ۳۷کیلو وزنش شده پارسال ۴۰ بود درطول شبانه روز بیشتر از دولقمه نمیخوره وفقط ماست میخوره خیلی هم پر تحرکه انواع قرص اشتها دادیمش فرقی نکرد دکتر هم بردیمش همه ازمایشهاش خوب بود سه ساله که خوابگاه رفته اینطوری شده لطفا راهنمای کنید لطفا
سلام دوست عزیز
استرس و عوامل روحی روانی ناشی از تغییر محیط و زندگی در خوابگاه می تواند روی اشتها تاثیر بگذارد. بیاشتهایی عصبی (آنورکسیا نروزا) و وابستگی به یک نوع غذا مثل ماست هم می تواند در اثر استرس بالا باشد. بهتر است به یک مشاور تغذیه و متخصص سلامت مراجعه کنید.
سلام
توی غذای دانشگاه ها کافور می ریزند که بسیار سرد و بی اشتها کننده است
فکر کنم کم خونی هم دارم و اشتها زیاد ندارم لاغر شدم میل به خوردن کم دارم فقط یه وعده میخورم اونم تقریبا کم میل به جنسی هم خییییلی کمه.ممنون میشم جواب بدید و راهنمایی بفرمایید
سلام اشتها به غذا خوردن ندارم آیا قرص ففول خوبه؟ممنون میشم
سلام دوست عزیز
سرخود برای افزایش اشتها دارو یا قرص مصرف نکنید به متخصص گوارش و تغذیه مراجعه کنید تا آزمایشات لازم انجام شود و علت بی اشتهایی مشخص شود ممکن است نیازی به مصرف قرص نباشد و یا پزشک داروی بهتر دیگری را تجویز نماید.
سلام من مدتی کوتاهی قرص گین آپ مصرف کردم بعد از قطع کردن الان خیلی اشتها م کور شده لقمه می زارم دهنم می خوام بالا بیارم به نظرتون از عوارض قرصه یا چیز دیگه
سلام دوست عزیز
معمولاً از عوارض مصرف گین اپ مشکلات کبد و کلیه، ضعف عضلانی، دیابت، تهوع و اسهال و مشکلات تنفسی می باشد. بهتر است زیر نظر متخصص تغذیه اقدام کنید و هیچ گاه سرخود مکمل یا دارو مصرف نکنید
سلام من حس سیر شدن و گشنگی ندارم و موقع غذا خوردن احساس نمیکنم سیر شدم یا نه چه بیماری دارم و چه باید بکنم بدن درد و سردرد هم دارم
سلام
ممکنه بیماری گوارشی داشته باشید میتونید با مراجعه به متخصص گوارش یه چکاپ ساده انجام بدین
سلام آقای دکتر من ی دختر ۱۶ ساله دارم که هیچ اشتها و میل به خوردن نداره چیکار کنم خیلی وقت هم میشه که اینجوری بیشتر از چند ماهه که اینجوریه
سلام
باید علت اصلی بی اشتهایی تشخیص داده بشه که متخصص گوارش میتونه بهتون کمک کنه
سلام اقای دکتر همیشه حس سیری دارم ولی موقع غذا زیاد میخورم شکمم هم و رم داره اب هم زیاد میخوام دلیل چیه
سلام
نفخ معده دلایل زیادی میتونه داشته باشه اگه براتون آزاردهندش به متخصص گوارش مراجعه کنید تا در صورت نیاز براتون دارو تجویز بشه